Ang Pasismo, sa buong saklaw ng pag-unlad nito, ay kumakatawan sa isang pagtatangka na pag-isahin ang pampulitikang pagkilos ng iba’t ibang sektor ng mga pribilehiyadong uri (industriyal, pinansyal, at komersyal na kapital, malalaking pag-aari ng lupa) upang mapanatili ang rehimeng burges at labanan ang mga rebolusyonaryong pwersa.

Sa unang yugto nito, habang sinasamantala ang tagumpay ng mga kontra-rebolusyonaryong maniobra ng mga makakaliwang burges na pamahalaan, nagkaroon ang pasismo ng katangian ng isang mobilisasyon ng mga panggitnang uri – na suportado ng estado at ng burgesya – at isang militaristikong organisasyon ng mga pwersa ng mga uring ito alang-alang sa paggawa ng mga marahas at teroristang aksyon laban sa proletaryado at mga organisasyon nito.

Matapos ang pagkatalo ng uring manggagawa dahil sa pinagsamang maniobra ng demokrasya at pasismo sa isang banda, at sa kawalang-kakayahan ng lumang Partido Sosyalista sa kabilang banda, ang pasismo, matapos bumuo ng isang malawak na pampulitikang organisasyon ngunit walang anumang programa para sa panlipunang pagbabago, ay iniluklok ang sarili sa kapangyarihan sa pamamagitan ng pakikipagkompromiso sa tradisyunal na naghaharing uri habang brutal na inaalis ang karamihan sa mga tradisyunal na personalidad at pampulitikang grupo.

Ang pag-agaw sa kapangyarihan at ang paggamit nito ng pasismo ay nakamit sa pamamagitan ng pagdurog at pagpapakalat sa proletaryado, na ang napakalaking mayorya, gayunpaman, ay patuloy na namuhi sa pasismo. Sa unang yugto, napanatili ng mga panggitnang uri at marahil ng isang bahagi ng mga magsasaka ang ilusyon na ang kilusang pasista ay ang katuparan ng kanilang mga karaniwang interes, ngunit ang mga aksyon ng pasistang pamahalaan ay unti-unting nagtulak sa mga uring ito sa pagkadismaya, kawalang-kasiyahan, at oposisyon.

Biglaang ibinunyag ng kaso ni Matteotti, dahil sa interbensyon ng mga sentimental na reaksyon, ang antas ng kawalang-kasiyahang naabot sa hanay ng mga panggitnang uri at nagtulak sa masang proletaryo tungo sa matapang na pagpapatuloy ng bukas na tunggalian ng mga uri. Lumabas na mahina ang pasistang pamahalaan, at ang paghina ng pasismo ay lumilitaw na kapansin-pansing bumilis.

Posibleng ang Pasismo, na nagpapanatili ng buo nitong pampulitika at militar na organisasyon, ay hayaang kaladkarin ang sarili nito sa marahas na reaksyon, ngunit mas malamang na pamunuan ito na gumamit ng mga makakaliwang pamamaraang pampulitika ng malaking bahagi ng opinyon ng publikong burges. Kaya’t dapat nating asahan ang isang bagong pag-unlad sa patakaran ni Mussolini patungo sa isang koalisyong pamahalaang burges, na mauuwi sa pagsasama sa partidong repormista. Ang mga panggitnang uri ay mananatili sa isang hindi tiyak na posisyon sa pagitan ng kanilang waring kasiyahan at ng maliliit na konsesyong makukuha nila mula sa gayong pamahalaan. Ang proletaryado, na sa pagkakataon ng isang bagong reaksyunaryong bugso ay makikita ang pagbabalik ng opensiba nito na ipinagpaliban ngunit hindi tuluyang nahadlangan, ay malamang na magtagumpay mula ngayon sa pagpapataw ng kalayaan nito sa pag-oorganisa at pagkilos sa patuloy na lumalawak na antas. Ang lahat ay nagpapahiwatig na ang mga posibilidad sa pagkilos ng Partido Komunista ng Italya ay lubhang lalawak.

2. Saloobin ng Partido Komunista ng Italya tungkol sa Pasismo

Papanatilihin ng Partido Komunista ng Italya ang propaganda nito, ang mga polemika nito at ang agitasyon nito laban sa kasalukuyang naghaharing pasistang pamahalaan, batay sa isang malalim na Marxistang kritisismo.

Hindi kailanman itatago ng Partido ang layunin nitong ibagsak ang diktadurang burges gamit ang rebolusyonaryong karahasan, maging ang pamahalaang iyon man ay inorganisa sa anyong pasista o nagtatago sa likod ng demokratikong panlabas na anyo. Tumutukoy ito hindi lamang sa teoretikal na kritisismo kundi pati na rin sa bawat pampulitikang demonstrasyon at islogan ng at mula sa Partido. [Walong linya ang tinanggal para sa mga halatang kadahilanan, malamang dahil sa mga pagtukoy sa ilegal o militar na aksyon].

3. Saloobin Tungkol sa mga Partido ng Oposisyon

Hinahati natin ang mga partidong ito sa tatlong grupo:

a) Ang burges na oposisyon (mga demokratikong liberal, hal. Nitti, Amendola, Albertini, Agnelli, Meda, atbp.) na dapat atakehin at ilantad bilang isang pwersa para sa pangangalaga ng burgesya, na nagnanais ulitin ang mga kontra-rebolusyonaryong hakbang ng klasikal na Giolittismo;

b) Ang mga partido at grupo ng mga panggitnang uri at mga magsasaka (kaliwa at gitnang-kaliwa ng Partido ng Mamamayang Italyano, ang Partido ng mga Magsasaka ng Italya, ang kilusan ni D’Annunzio, ng Malayang Italya, ng Rebolusyong Liberal, ang kanan ng Partido Republikano ng Italya, atbp.), na sa liderato nito, na halos walang pagbubukod, ay dapat nating patunayan ang kabuuang kawalang-kakayahan at kaduwagan hinggil sa pakikibaka laban sa pasismo, at sa pagtatanggol sa mga interes na dapat nilang ipagtanggol. Kaya’t kinakailangang ilantad – lalo na sa mga pinakalumang kilusan – ang kanilang kasaysayan ng pakikipagtulungan sa mga patakaran ng mga burges na pamahalaan, sa panahon at pagkatapos ng digmaan. Sa pamamagitan ng direkta at bukas na pagpuna ay dapat nating bigyang-diin ang mga sanhi ng pagkadismaya ng mga panlipunang saray na nagtitipon sa paligid ng mga kilusang ito, at tuligsain ang kanilang kawalang-lakas dahil hindi sila nangahas na dalhin ang kanilang oposisyon sa pasismo sa labas ng saklaw ng legalidad at panlipunang pasipismo. Sa pakikibaka laban sa nakamamatay na ilusyong ito at sa panganib na makahawa ito sa proletaryado, mas lalong magiging malinaw ang pangangailangan na ang rebolusyonaryo at kontra-pasistang pakikibaka ay pangunahan ng proletaryado at para ang pakikibakang ito ay sumailalim sa pananaw ng diktadura ng uri nito. Ang diktadura ng proletaryado ang tanging alternatibo na maaaring itapat sa diktadurang pasista at burges – na sumasakal din sa mga hindi gaanong pinalad na elemento ng mga panggitnang uri;

c) Ang mga partidong iyon na nauugnay sa uring manggagawa sa kabila ng kakulangan ng isang rebolusyonaryong programa at rebolusyonaryong tradisyon (mga makakaliwang Republikano, mga Unitaryanong Sosyalista, Maximalista, at maging mga Anarkiko-Sindikalista). Kahit tungo sa mga partidong ito, mapapatunayan ng Komunistang kritisismo at polemika na hindi nila kailanman maaakay ang proletaryado sa tagumpay at ang buong kasaysayan ng mga panlipunang pakikibaka sa Italya ay humahantong sa pagtuligsa at pagbuwag sa kanilang burges at petiburges na tradisyon, tulad din ng tradisyon ng demokrasya (kung saan sila ay higit-kumulang nakakonekta). Ang ating polemika sa mga grupong ito ay dapat maging walang-humpay at lubhang masigasig. Dapat nating samantalahin ang lahat ng ating mga pagkakataon at karanasan upang labanan ang mga tendensya na nagtutulak para sa isang huwad na pagkakaisa na binubuo ng pagsusulong sa pagbuo ng isang malaking partido ng mga manggagawa na nagtitipon sa iba’t ibang pampulitikang kaisipan, o kahit na isang bloke ng mga partidong ito na binuo na may layuning lumikha ng isang proletaryong Pangkalahatang Kawanihan.

Ang anumang pampulitikang kartel kasama ang mga partido ng tatlong grupong ito ay lubusang hindi katanggap-tanggap, maging sila man ay sentral at pambansang mga lupong gumagawa ng desisyon o mga lokal na organisasyon. Ang Partido Komunista ay gagamit, sa pagsamantala sa lahat ng pagkakataon, ng mga taktika ng nagkakaisang hanay sa pamamagitan ng pag-apela sa pagkakaisa ng mga pwersang proletaryo at mala-proletaryo sa batayan ng mga organisasyon ng lahat ng uri, umiiral man o umuusbong, kung saan dinadala sa loob nito ang pakikibaka ng mga partidong pampulitika. Ang aktibidad na ito, kasama ang ating mga direktang pag-apela sa mga militanteng manggagawa at proletaryo na nakikiramay sa ibang mga partido, ay ilalapat sa malapit na hinaharap sa mga masang sumusunod sa mga partido ng ikatlong grupo at (matapos ang ilang paghahanda) maging sa kaliwa ng Partido ng Mamamayan at ng Partido ng mga Magsasaka. Sa harap ng mabilis na pag-unlad ng sitwasyon patungo sa kawalang-katatagan ng rehimen, ang ganitong uri ng taktika ay kailangan ding isaalang-alang ang mga panlipunang saray na kasalukuyang nagtitipon sa likod ng mga partido ng ikalawang grupo. Ang taktikang ito ay nakahilig tungo sa pagkakaisa ng mga manggagawa at magsasaka at maging ng masang petiburges sa ilalim ng kontrol ng Partido, at ang tagumpay nito ay nakaugnay sa progresibong pagbuwag at pagwasak sa mga oportunista at mala-burges na partidong pinag-uusapan.

4. Mga Partikular na Isyu Hinggil sa Relasyon sa Partido Maximalista

Sa mga oportunistang grupo, ang Partido Maximalista ang pinakamapanganib – lalo na sa panahon ng kawalang-katiyakan – dahil ito ay nakabatay sa kumbinasyon ng demagohiya at katamaran. Ang partidong ito ay dapat na bukas na tuligsain bilang kaaway ng adhikaing proletaryo. Ang reputasyon ng pangalan nito at ng pahayagan nito ay dapat itulak tungo sa tiyak na pagbuwag. Dahil dito, hindi ito tatanggapin sa Internasyonal bilang isang nakikiramay na partido at ang Internasyonal ay hindi bubuo ng mapanganib na ilusyon na isang makakaliwang paksyon ang naninirahan sa sinapupunan nito; ni ang Internasyonal man ay hindi opisyal o di-opisyal na mag-eendorso ng gayong maling kuru-kuro.

5. Gawain sa Loob ng mga Unyon ng Manggagawa

Upang matibay at mabilis na palawakin ang impluwensya nito sa masa, ang Partido Komunista ay dapat magsagawa ng matinding agitasyon para sa muling pag-oorganisa ng kilusang manggagawa, at upang buuing muli ang network nito ng mga tungkulin sa unyon ng manggagawa, sa pamamagitan ng komunistang grupo sa pagawaan (na binubuo ng mga kasama at manggagawa na wala sa partido at hindi miyembro ng ibang partido), hanggang sa Pambansang Komite ng Komunistang Unyon ng Manggagawa, na hindi dapat maging isang opisina lamang ng partido, kundi ang sentro ng isang komunistang paksyon sa kilusang manggagawa. Para sa mga halalan sa mga pagawaan, ang partido ay bubuo ng isang bloke kasama ang mga partido sa ikatlong grupo (sa diwa na susuportahan nito ang mga nakabahaging listahan ng mga pulang organisasyon) hanggang sa ang pakikibaka sa loob ng mga unyon ng manggagawa ay makahanap ng posibilidad para sa mas malayang pag-unlad. Sasamantalahin ng Partido ang isang paborableng pagkakataon upang imungkahi ang parehong pambansang pulang pagkakaisa ng unyon at ang isang alyansa ng mga unyon batay sa magkakatulad na mga kahilingan. Kung kinakailangan man o hindi na ilapat ang mga taktika ng mga makakaliwa sa unyon ng manggagawa upang mapabagsak ang mga repormistang pinuno ng Kumpederasyon ng Paggawa ay ipapakita ng sitwasyon at ng kung gaano kalaki ang impluwensya ng Kumpederasyon dito. Kung ang mga posibilidad ng gawaing unyon ay mas mababa kaysa sa ipinagpapalagay sa naunang proposisyon, ang Partido ay kailangang magkonkonsentra ng aktibidad at gawain nito sa sistematikong ugnayan nito sa mga pagawaan upang makabuo hindi lamang ng panloob na aparato kundi ng isang network para sa pagmamaniobra sa malawak na masa.

6. Gawain sa Hanay ng mga Magsasaka

Dahil ang organisasyon, propaganda, pahayagan at elektoral at pampulitikang impluwensya ng Partido ay umaabot na sa mga sentrong urban pati na rin sa kanayunan, ito ay isang usapin ng pagpapatindi ng ating agitasyon para sa komunistang programa sa agraryo gamit ang mga paraang mayroon na tayo sa pamamagitan ng pag-uutos na ang gawaing ito ay isakatuparan ng bawat organo at miyembro ng Partido. Upang mapalawak ang aktibidad na ito sa isang maginhawang paraan, kinakailangang asahan ang muling pag-oorganisa ng mga unyon ng mga manggagawang agrikultural at ng mga liga ng mga kasamá at maliliit na nangungupahan. Pagdating sa maliliit na nagmamay-ari ng lupa, ang usapin ng Partido ng mga Magsasaka ay dapat ilagay sa agenda. Sa anumang paraan ay hindi dapat hikayatin ang pagbuo ng isang awtonomong pampulitikang partido ng mga maliliit na nagmamay-ari, sa halip ay dapat na itatag ang organisasyon ng isang samahan – na hinahalal ang anyo – upang ipagtanggol ang mga pang-ekonomiyang interes ng mga magsasaka, at papasukan natin ang samahang ito upang isulong ang nagkakaisang hanay.

7. Mga Usaping Pang-organisasyon

Ang ilegal at legal na gawain ng partido ay magpapatuloy alinsunod sa mga nakuhang karanasan ng partido. Isang sistema ng panloob na ugnayan na nagpapahintulot sa kahit isang konsultatibong representasyon ng mga nasa laylayang organisasyon ng partido, kasama ng sentral na ehekutibong aparato, ang pag-aaralan. Ang seksyong agraryo ng partido ay muling oorganisahin. Kakailanganing ayusin ang pahayagan at igarantiya ang mas malaking alingawngaw sa pulitika at agitasyon ng partido sa hanay ng masa. Ang pagpopondo sa pahayagan at propaganda – isang napakagandang paraan ng koneksyon sa masa, kahit na ang mga pagkakataong kumilos ay lubhang limitado – ay mas aayusin. Higit na atensyon ang ibibigay sa pagtulong sa mga pinag-uusig sa pulitika.

Ang mga nasa Ikatlong-Internasyonal (Terzini) ay agad na papasok sa mga lokal na organisasyon. Isang pangkalahatang pagsusuri sa mga miyembro ng Partido ang agad na magaganap at isasagawa nang may partikular na pansin sa mga bagong dating, gayunpaman kasama ang partisipasyon ng mga huli. Ang mga Terzini ay hindi uupo sa anumang pwesto sa mga sentral na organo. Lalahok lamang sila sa mga halal na lupon at magnonomina lamang bilang mga opisyal upang punan ang mga posisyon na walang indibidwal na katangian.

L’Unità, Disyembre 30, 1925

Nagtapos ang artikulo sa babalang ito: “Walong linya ang tinanggal dahil sa ‘mga malinaw na kadahilanan’, malamang na mula sa mga problemang nauugnay sa ilegalidad o mga kontrol ng militar.”

Ang walong linya ay ang sumusunod:

«Laging paninindigan ng Partido na sa tulong ng malawak na masa nito nilalayong makamit ang rebolusyonaryong labanang ito, ngunit kasabay nito, sa sandaling pahintulutan ito ng sitwasyon, sisikapin nitong kunin sa mga kamay nito ang organisadong kontrol sa mga bahagyang armadong labanan na palaging sumiklab at palaging sisiklab laban sa mga pasistang pwersa. Mula ngayon ay teknikal na posibleng ilatag ang mga pundasyon para sa gawaing ito tungkol sa antas na pang-organisasyon at pag-aarmas».